Cijnzen aan de heer van Helmond uit perceel nr. 4:

Vanaf 1190 betaalden lieden die een perceel van de gemeenschappelijke grond voor eigen gebruik kochten daarvoor een jaarlijkse cijns aan de landsheer. In 1314 gaf de hertog van Brabant deze cijnzen (met uitzondering van de hoendercijnzen) aan de Heer van Helmond. Cijnzen voor nieuwe uitgiften na 1314 inde de hertog hierna weer zelf. Cijnzen aan Helmond werden dus betaald voor in de periode 1190-1314 uitgegeven percelen.

Op perceel nr. 4 rustte in 1650 een cijns aan de heer van Helmond van 5 stuivers. In de administratie van de heer van Helmond vanaf de zestiende eeuw heeft deze cijns nummer Hm-196 (nieuw). Deze cijns komt voort uit 4 oudere cijnzen met in de vijftiende eeuw nummers Hm-67 (oud) tot en met Hm-70 (oud). De oudst bekende cijnsbetalers zijn:

 

Cijnsbetalers:	Transactie en datum:
Hm-67 (oud) 11 ½ oude penningen uit het erfgoed van Johannes van der Voert, eertijds van Johannes Donckers en 1 nieuwe obol uit het erfgoed van de kinderen van Donckers
Woltherus, zoon van Arnoldus Donkers	Vermeld in 1406 en in 1421
De weduwe van Woltherus, zoon van Arnoldus Donkers	Vererving in 1421-1447
Johannes, zoon van wijlen Johannes van den Hove (de Curia)	Verwerving in 1421-1447, vermeld in 1447
De weduwe van Johannes, zoon van wijlen Johannes van den Hove (de Curia)	Vererving in 1447-1465
De 6 kinderen van Margareta, dochter van wijlen Arnoldus, zoon van Henricus	Verwerving in 1447-1465
Wilhelmus en Henricus, kinderen van wijlen Arnoldus, zoon van Henricus van de Tillaer	Verwerving in 1447-1465
Johannes, zoon van Jacobus Gijsbertuss	Verwerving in 1465-1498
De weduwe van Johannes, zoon van Henricus van de Ryt met haar 6 kinderen	Verwerving in 1465-1498, vermeld in 1498
Aleydis, dochter van Johannes, zoon van Henricus van de Ryt	Verwerving in 1498-1507
Theodorus, zoon van Adrianus van der Horst	Verwerving ná 1507
Hm-68 (oud) 1 nieuwe obol uit een streep grond gelegen op het erfgoed van Arnoldus Molners (Multoris)
Dezelfde namen van cijnsbetalers als Hm-67 (oud).
Hm-69 (oud)  2 oude penningen
Arnoldus, zoon van Johannes Donckers	Vermeld in 1406
Woltherus Donckers	Verwerving in 1415
Verder dezelfde namen van cijnsbetalers als Hm-67 (oud).
Hm-70 (oud) 10 ½ oude penningen uit het erfgoed eertijds van de kinderen van Johannes Donckers
De 5 kinderen van Bathe, weduwe van Arnoldus, zoon van Nezen	Vermeld in 1406
Egidius, zoon van Arnoldus Nesen	Verwerving in 1415, vermeld in 1421
Egidius, zoon van Gerardus Petruss	Verwerving in 1429
Johannes, zoon van Egidius, zoon van Gerardus Petruss	Verwerving in 1429-1447, vermeld in 1447
Wilhelmus, natuurlijke zoon van Henricus, zoon van Wilhelmus	Verwerving in 1447-1465
De weduwe van Johannes, zoon van Henricus van de Ryt met haar 6 kinderen	Verwerving in 1465-1498, vermeld in 1498
Aleydis, dochter van Johannes, zoon van Henricus van de Ryt	Verwerving in 1498-1507
Theodorus, zoon van Adrianus van der Horst	Verwerving ná 1507

Het totale bedrag van deze cijnzen was 24 oude penningen en 1 nieuwe penning. Omgerekend volgens de gebruikelijke norm levert dat voor de oorspronkelijk uitgegeven percelen een grootte van 3 bunder + 33 roeden op. In deze reconstructie nemen we aan dat de oorspronkelijke percelen behalve perceel nr. 4 ook het grootste deel van perceel nrs. 25 t/m 30 omvatte.


Perceel nr. 13:

Uit perceel nr. 13 werd in de achttiende eeuw een cijns betaald aan de heer van Helmond (Hm-37 (nieuw) en Hm-44 (nieuw). Deze cijns komt voort uit Hm-74 (oud), een cijns van 7 1/2 oude penningen en 4 nieuwe penningen die in 1451 in 7 delen verdeeld werd:
 

In deze reconstructie wordt beredeneerd dat de cijns oorspronkelijk betrekking gehad kan hebben op Bruggen, perceel nrs. 9-11.


Perceel nr. 17 en 18:

Ook uit perceel nrs. 17 en 18 werd in de achttiende eeuw een cijns betaald aan de heer van Helmond. Deze cijns heeft nummer Hm-6 (nieuw) in de administratie van de heer van Helmond vanaf de zestiende eeuw. Deze cijns komt voort uit Hm-73 (oud), een cijns van 3 oude penningen betaald voor een perceel van 3 lopens dat in 1190-1314 van de gemeenschappelijke gronden verkocht is. Er zijn geen aanwijzingen dat de cijns na 1406 ooit verdeeld of verplaatst is. De oudst bekende cijnsbetalers zijn:

 

Cijnsbetalers:	Transactie en datum:
Hm-73 (oud)  3 oude penningen uit het erfgoed van de kinderen van Katharina, dochter van Hilla
De kinderen van Katharina, dochter van Hilla	Vermeld vóór 1406
Arnoldus, zoon van Wilhelmus Bueskens	Vermeld in 1406 en in 1421
Katharina, dochter van Arnoldus, zoon van Wilhelmus Bueskens	Verwerving in 1421-1447, vermeld in 1447
De 3 kinderen van Katharina, dochter van Arnoldus, zoon van Wilhelmus Bueskens	Verwerving in 1465-1498
Gerlacus, zoon van Gerlacus Knoyen	Verwerving in 1465-1498, vermeld in 1498
Katherina, weduwe van Gerlacus, zoon van Gerlacus Knoyen	Vererving in 1498-1507
De 3 kinderen van Gerlacus, zoon van Gerlacus Knoyen	Vererving ná 1507
Bregtholde, dochter van Gerlacus, zoon van Gerlacus Knoyen	Vererving ná 1507

Perceel nr. 18:

Volgens een akte uit 1773 werd toen een cijns uit perceel Donk nr. 18 betaald van 1 stuiver. De cijns bestond uit twee "texten" of delen, die we in de administratie van de heer van Helmond vanaf de zestiende eeuw aantreffen als nrs. Hm-50 (nieuw) en Hm-138 (nieuw). Hm-50 (nieuw) hebben we hiervoor al besproken.
 

Hm-138 (nieuw) komt voort uit een oudere cijns Hm-72 (oud). De cijns is niet gesplitst geweest. Er zijn twee aanwijzingen dat deze cijns verplaatst is. In de eerste plaats is uit de belendingen van de omschrijving van cijns Hm-138 (nieuw) af te leiden dat de cijns toen op Leest nr. 20b rustte. In de tweede plaats wijken de namen van de cijnsbetalers van Hm-72 (oud) af van de namen in bovenstaande tabel, waarvoor we een onafhankelijke bevestiging vonden in het rechterlijk archief van Veghel.

Het gaat om een cijnsbedrag van in totaal 3 1/2 oude penningen. Omgerekend volgens de gebruikelijke norm was het in 1190-1314 uitgegeven oppervlak 3 1/2 lopens groot. We nemen daarom aan dat de cijns eerder op Leest nr. 20b en 21 rustte. Perceel nr. 21 was rond 1700 vermoedelijk in dezelfde handen als Leest nr. 20b. De oudst bekende cijnsbetalers van deze cijns zijn:

Perceel nr. 22:

Uit perceel nrs. 17 en 18 werd in de achttiende eeuw een cijns betaald aan de heer van Helmond. Deze cijns heeft nummer Hm-120 (nieuw) in de administratie van de heer van Helmond vanaf de zestiende eeuw. Deze cijns komt voort uit Hm-17 (oud), een cijns van 6 nieuwe penningen betaald voor een perceel van 4 lopens dat in 1190-1314 van de gemeenschappelijke gronden verkocht is. Er zijn geen aanwijzingen dat de cijns na 1406 ooit verdeeld of verplaatst is. De oudst bekende cijnsbetalers zijn:

Perceel nr. 25b + 29:

Uit perceel nrs. 25b + 29 werd in de achttiende eeuw een cijns betaald aan de heer van Helmond. Deze cijns heeft nummer Hm-206 (nieuw) in de administratie van de heer van Helmond vanaf de zestiende eeuw. Deze cijns komt voort uit Hm-77 (oud), een cijns van 1 nieuwe obol betaald voor een perceel van 17 roeden dat in 1190-1314 van de gemeenschappelijke gronden verkocht is. Er zijn geen aanwijzingen dat de cijns na 1406 ooit verdeeld of verplaatst is. De oudst bekende cijnsbetalers zijn:

Perceel nr. 31 + 32:
 

Uit perceel nr. 13 werd in de achttiende eeuw een cijns betaald aan de heer van Helmond (Hm-37 (nieuw) en Hm-44 (nieuw). Deze cijns komt voort uit Hm-74 (oud), een cijns van 7 1/2 oude penningen en 4 nieuwe penningen die in 1451 in 7 delen verdeeld werd:
 

In deze reconstructie wordt beredeneerd dat de cijns oorspronkelijk betrekking gehad kan hebben op Bruggen, perceel nrs. 9-11.